Zespół zmęczenia w przewlekłych chorobach neurologicznych

Neurologia i Neurochirurgia Polska 2007; 41, 4: 340–349
Zmęczenie, bez współistniejącej depresji, może towarzyszyć wielu chorobom neurologicznym, m.in. stwardnieniu rozsianemu, chorobie Parkinsona, chorobie neuronu ruchowego, udarom mózgu czy zespołowi post-polio, stanowiąc często główną dolegliwość zgłaszaną przez pacjentów.
Patofizjologia zmęczenia nie jest znana. Postuluje się udział różnych mechanizmów: wpływ cytokin prozapalnych (TNF-α, IL-1b i IL-6) na transmisję glutaminergiczną, nieprawidłowe funkcjonowanie osi podwzgórze-przysadka-nadnercza (PPN), zaburzenia metabolizmu astrogleju oraz obniżenie poziomu neuroprzekaźników (noradrenaliny i serotoniny).
Rozpoznanie zespołu zmęczenia opiera się na wykluczeniu depresji oraz dodatkowych przyczyn organicznych (niedokrwistości, chorób serca, nerek czy niedoczynności tarczycy). Leczenie zmęczenia jest złożone. Ważna rolę odgrywa aktywność fizyczna, rehabilitacja, psychoterapia oraz unikanie czynników mogących nasilać zmęczenie, takich jak gorączka, lęk, depresja, ból, zaburzenia snu,
unikanie czy niektórych leków, np. opioidów i benzodiazepin. leczenie farmakologiczne przynosi niewielką poprawę. Stosuje się amantadynę, modafinil i pemolinę.
autorzy: Waldemar Brola, Małgorzata Ziomek, Jan Czernicki,
****
zespół post-polio to konieczność zmiany modelu życia;
zdrowy styl życia: życie aktywne w rytmie własnym = nic na siłę, słuchamy potrzeb ciała i zrelaksujemy się

zmęczenie w neurologicznych chorobach

Problem zmęczenia w chorobach neurologicznych
Zmęczenie, czyli dojmujące uczucie osłabienia, braku sił i energii lub całkowitego wyczerpania, jest częstą skargą pacjentów ze schorzeniami neurologicznymi. Jego występowanie potwierdza od 40 do ponad 90% chorych ze stwardnieniem rozsianym, chorobą Parkinsona, stwardnieniem zanikowym bocznym, neuroboreliozą, zespołem postpolio i udarem mózgu. Nierzadko zaliczane jest do najbardziej upośledzającej dolegliwości. Osobną jednostką chorobową, ze zmęczeniem jako głównym objawem, jest zespół zmęczenia przewlekłego – zaburzenie, choć dyskusyjne, coraz częściej rozpoznawane.
Zmęczenie powinno być odróżniane od męczliwości, niedowładu, senności, a przede wszystkim od depresji, która współwystępuje w przewlekłych schorzeniach. Ocena ilościowa zmęczenia oparta jest prawie wyłącznie na skalach samooceny wypełnianych przez chorego.
Dostępne wyniki badań neuroobrazowych, elektrofizjologicznych, polisomnograficznych, układu autonomicznego,
psychologicznych i biochemicznych nie pozwoliły, jak dotąd, na uściślenie patogenezy zmęczenia. Podstawą postępowania leczniczego pozostaje terapia behawioralna, psychoterapia i właściwe leczenie schorzenia podstawowego.
Wiad Lek 2006; 59(9–10): 685–691]

****
zespół post polio to zmiana modelu życia:
życie super aktywne zmieniamy na nowy model pt: nic na siłę, słuchamy potrzeb ciała i zrelaksujemy się"

ZMĘCZENIE

PAMIĘTAJMY,
ŻE NIE MOZEMY SIĘ PRZEMĘCZAĆ
NIC NA SIŁĘ
ZNALEŹĆ RYTM WYSIŁKU I ODPOCZYNKU

słowniczek:
zmęczenie
n nt U fatigue; tiredness; weariness.
ZMĘCZENIE MIĘŚNI ;MUSCLE-BOUND

męczliwość
męczliwość :fatigability
męczliwość miasteniczna :apocamnosis, apokamnosis